Tema - Srbija

Bum velnes turizma u Srbiji

Vrnjačka Banja i Sokobanja predvode listu po broju noćenja, dok Banja Vrdnik doživljava neviđeni investicioni skok. Sa rekordnim brojem stranih gostiju i novim luksuznim kompleksima, banjski turizam postaje nosilac celokupnog turističkog priliva.

Banjski turizam u Srbiji više nije asocijacija isključivo na penzionerski oporavak i zdravstvene upute. U proteklih nekoliko godina, zahvaljujući stotinama miliona evra privatnih i državnih investicija, srpske banje su doživele najtemeljniju transformaciju u svojoj modernoj istoriji. Od klasičnih lečilišta postale su vrhunski velnes i spa centri koji tokom čitave godine privlače poslovne ljude, porodice, kongresne delegate i sve veći broj visokoplatižnih stranih turista.

Prema najnovijim zvaničnim podacima Republičkog zavoda za statistiku (RZS) i Turističke organizacije Srbije (TOS), banjska mesta ostvaruju više od 35 odsto ukupnog broja noćenja u državi. U prvih osam meseci ove godine banje su zabeležile stalan rast i domaćih i inostranih poseta, pri čemu prednjače vodeći centri koji su pravovremeno prepoznali potrebe savremenog gosta.

Trka za primat u ležajevima i sadržajima

Mapa srpskog banjskog turizma danas je raznovrsnija nego ikada, ali nekoliko destinacija nosi ulogu apsolutnih motora razvoja:

Vrnjačka Banja: Zadržava status „kraljice srpskog turizma“ sa najvećim brojem ležajeva i hotelskih kapaciteta sa 4 i 5 zvezdica. Pored zdravstvenog segmenta u Specijalnoj bolnici „Merkur“, investicije u akva-parkove, luksuzne velnes hotele i manifestacioni turizam omogućile su da Vrnjačka Banja radi 365 dana u godini.

Sokobanja: Apsolutni šampion po broju ostvarenih noćenja u kategoriji domaćih gostiju i korisnika državnih vaučera. Zahvaljujući ruži vetrova i netaknutoj prirodi Ozrena i RTNJ-a, Sokobanja uspešno spaja zdravstveni turizam sa rekreativnim sadržajima.

Banja Vrdnik: Najveće investiciono iznenađenje u Sremu. Smeštena na južnim padinama Fruške gore, Vrdnik se zahvaljujući kompleksima poput Ethno Resorta Vrdnička Kula i hotela Fruške Terme pozicionirao kao vodeća luksuzna termo-spa destinacija u ovom delu Evrope, na samo sat vremena vožnje od Beograda.

Banja Badanja, Banja Koviljača i Palić: Dok Koviljača uspešno održava tradiciju elitnog lečilišta sa kraljevskim parkom, Palić i Banja Palić otvaranjem modernog akva-parka i spa kompleksa doživljavaju potpunu renesansu u severnom delu zemlje.

Oživljavanje zaboravljenih bisera

Ključni pokretač novog investicionog ciklusa bila je privatizacija nekadašnjih ruiniranih društvenih hotela i RH centara, kao i značajna ulaganja države u saobraćajnu i komunalnu infrastrukturu.

Ministarstvo turizma i omladine, u saradnji sa lokalnim samoupravama, uložilo je stotine miliona dinara u uređivanje banjskih parkova, šetališta, osvetljenja i pristupnih saobraćajnica. Istovremeno, privatni investitori su iskoristili pogodnosti državnih subvencija za gradnju novih hotelskih kapaciteta, što je dovelo do otvaranja nekoliko reprezentativnih objekata visokog standarda.

Privatizacijom Banje Kurlšumlije i Banje Vrujci, kao i planiranim ulaganjima u Banju Kanjižu i Matarušku Banju, na mapu se vraćaju centri koji su decenijama bili zapostavljeni.

Prednosti i sistemske mane 

I pored impresivnog rasta, sektor banjskog turizma suočava se sa izazovima koji zahtevaju sistemska rešenja.

Za razliku od planina koje zavise od snega ili reka koje zavise od leta, banjski velnes i zdravstveni turizam traju tokom cele godine. Srbija raspolaže sa više od 300 mineralnih i termalnih izvora vrhunskog lekovitog sastava.

Trend preventivne medicine i stresa dovodi mlađu populaciju koja traži detoks i antistres programe.

Ono što je velika kočnica za ravoj jeste nerešeno pitanje imovine u pojedinim banjama - nejasni imovinsko-pravni odnosi u nekim Specijalnim bolnicama i dalje koče ulazak svežeg kapitala. Takođe, pojedine manjem razvijene banje i dalje nude zastareo model lečenja bez pratećih zabavnih i rekreativnih sadržaja.

I u ovom sektoru primetan je nedostatak radne snage. Postoji deficit kvalifikovanog medicinskog osoblja, fizioterapeuta, kao i ugostiteljskog kadra (masera, radnika u spa centrima).

Omiljene inostranim posetiocima

Očekuje se da do 2027. godine, pod uticajem svetske izložbe Ekspo 2027, banjski turizam postane jedan od vodećih izvoznih aduta srpske privrede. Procene pokazuju da bi udeo stranih gostiju u banjama mogao da skoči sa trenutnih oko 25 odsto na preko 40 odsto ukupnih poseta.

Zahvaljujući izgrađenoj mreži auto-puteva i brzi pruga, posetioci Beograda moći će za manje od sat i po vremena da stignu do Vrnjačke Banje, Vrdnika ili Koviljače. Analitičari prognoziraju da će ukupni prihodi ostvareni u banjskom i velnes turizmu do 2027. godine dostći preko 800 miliona evra, čime će ovaj sektor potvrditi ulogu stuba održivog privrednog razvoja Srbije.

Medicinski turizam

Poseban segment banjskog razvoja čini medicinski turizam. Specijalne bolnice u Banji Koviljači, Vrnjačkoj Banji i Banji Kanjiži godišnje privuku hiljade pacijenata iz zapadne Evrope, Rusije i regiona. Spoj visokoedukovanog lekarskog kadra, lekovitog blata i termalnih voda, uz cene koje su i do 50 odsto niže u odnosu na EU, čini Srbiju jednom od najatraktivnijih destinacija za fizikalnu rehabilitaciju i estetske tretmane.